Een Gay Pride Kerkdienst, en dan?

Met name ‘homo-doen’ is voor veel kerken een brug te ver. In de Rooms-Katholieke Kerk is het homohuwelijk ondenkbaar. De Protestantse Kerk in Nederland kent een compromisregeling. Het kerkelijk huwelijk is voorbehouden aan heteroparen, andere relatievormen kennen een zegenbede. De lokale gemeente bepaalt of die zegen er komt. Op het eerste gezicht lijkt dat compromis van de Protestantse Kerk in Nederland zo gek nog niet. Een homopaar dat te horen krijgt dat ze voor hun huwelijk bij de kerk van de buren moet wezen, is mans of vrouws genoeg dat ergens anders te regelen. Maar je zult als jongvolwassene maar opgroeien in een gemeenschap waar het besluit genomen wordt dat homo’s niet kunnen trouwen. Je zult de puber maar zijn die zich in deze omgeving moet afvragen of zijn of haar verliefdheden en verlangens wel het daglicht kunnen verdragen? Hoe veilig is je kerk dan?

Trouwen
Alleen kleine vooruitstrevende kerken kennen een volledige openstelling van het huwelijk. Mijn eigen kerk, de Remonstranten werft zelfs vrienden met de leus: ‘Mijn God trouwt homo’s’. Ik had liever gezien dat homo’s in alle kerken konden trouwen en mensen over deze zin hun schouders zouden ophalen.

Andere geluiden
Er  zijn ook andere signalen. De huidige paus matigt zijn toon als het om homo’s gaat. Tegelijkertijd liet het Vaticaan recent weten dat het homohuwelijk een nederlaag is voor de mensheid. Voor transgenders  -de Gay Pride is ook hun feest– is er in de Rooms-Katholieke Kerk ook weinig reden tot vreugde. Paus Franciscus vergeleek transgenders met kernwapens. En in Nederland kon onlangs transgender Rhianna de biezen pakken als parochie-penningmeester. De conservatieve krachten lijken het hier aan het eind nog altijd te winnen.

Godsdienstvrijheid?
Een eervolle vermelding verdient de verklaring tegen anti-homo geweld van Nederlandse kerken uit 2011. Die verklaring is wereldwijd een unicum. Maar stel dat de regering van Zuid-Afrika ten tijde van de apartheid met een dergelijke verklaring was gekomen. Zouden Nederlandse kerken van harte hebben ingestemd met een tekst waarin alleen staat dat blanke mensen geen geweld mogen gebruiken tegen gekleurde mensen? Waarom dat oordelen over een ander? En hoe ging het daarna met deze verklaring? Waarom hoor ik steeds weer om me heen in christelijke kring dat godsdienstvrijheid impliceert dat je homo’s en hun relaties mag buitensluiten?  En waarom worden handreikingen van de overheid om de veiligheid voor homo’s in religieuze gemeenschappen te verbeteren, zoals de onlangs geïntroduceerde homo-ambassadeurs voor christelijke scholen, met zoveel argwaan ontvangen, als ze al ontvangen worden?

Homoseksualiteit hoort bij de mens. De acceptatie van homoseksualiteit is niet veel anders dan inzien dat de aarde rond is en niet plat. Al kostte dat loslaten van die platte aarde de kerk trouwens ook ooit moeite.

Moed
Ook ik denk soms, moet ik nu weer de homokaart spelen? Mij ontbreekt het geregeld aan moed omdat ik van nature geneigd ben voor de lieve vrede te kiezen. Ik ben geen held. Met het al te argeloos aanzwengelen van een discussie over de ANBI-regeling voor kerken een tijdje geleden en mijn idee om ANBI-erkenning van kerk en moskee te relateren aan het non-discriminatie beginsel, maakte ik geen vrienden. Gerespecteerd theoloog en ethicus Theo Boer liet op Twitter weten:

Gelukkig voor hem ging deze titel, waarvoor ik genomineerd was, naar bisschop De Korte. En ik kon rustig slapen want bij winst zag ik de bui al hangen.

Ik wil ook graag oog blijven houden voor al die mensen in kerken die zich met hart en ziel inzetten voor homo-emancipatie. In de jaren vijftig en zestig van de vorige eeuw waren het predikanten, onder meer op de radio bij de IKON, die de eerste pleitbezorgers waren voor homo’s. En ook nu zijn er mensen actief in kerken die zich sterk maken voor de acceptatie van homoseksuele mensen en hun relaties.

Gelijke rechten
Tegelijkertijd hebben we de gelijke rechten van homoseksuele mannen en vrouwen in onze samenleving vooral te danken aan mensen buiten kerken en christelijke organisaties. Homoseksuele mannen en vrouwen weten dat maar al te goed. Veel homo’s hebben de kerk al lang verlaten. De groep mensen die zondag naar de Gay Pride Kerkdienst gaat, is maar een fractie van de juichende menigte aan de Amsterdamse grachten de dag ervoor. Dus waar hebben we het dan nog over?

Protestlied
Toch zal ik mijn protestlied blijven zingen. Zolang religie wereldwijd leed van homo’s en transgenders in de hand werkt (de aanslag gisteren bij de Gay Pride in Jeruzalem geeft daar weer blijk van ), zolang het zelfmoordcijfer van homoseksuele jongeren in religieuze gezinnen significant hoger is, en zolang homoseksuele jongeren discussies van volwassenen moeten aanhoren of je het wel mag doen als homo klop ik op die kerkdeur. Zondag staat de deur van de Keizersgrachtkerk in ieder geval wagenwijd open. Dus ik ga.

Wiegeliedje
Ik hoop dat de Protestantse Kerk Amsterdam de rest van het jaar ook de moed heeft om dit thema in alle openheid te agenderen. In relatie met andere kerken maar ook in de eigen kerk, de Protestantse Kerk in Nederland. Zo niet, dan is de Gay Pride Kerkdienst niet meer dan een lief jaarlijks wiegeliedje waarmee we onszelf in slaap sussen.

In onze samenleving is homo-emancipatie misschien wel de achilleshiel van kerkelijke geloofwaardigheid. Want het wantrouwen jegens kerk en religie is groot.

Ruim van hart
Profetische pleidooien voor vluchtelingen, tegen armoede en voor verdraagzaamheid verliezen bij het grote publiek aan zeggingskracht zolang kerken over homo’s niet verder komen dan een verklaring dat je een homo niet mag slaan. En wat zou ik toch graag wensen dat dat kerkelijk geluid voor juist die andere groepen gehoord wordt. Want in de kern ging het Jezus daarom: dat we ruim van hart zijn voor alle mensen.

Alleen tijdens Gay Pride de regenboogvlag hijsen is dus niet genoeg, voor niemand niet. Een jaar heeft 365 dagen. Dat is zo voor vluchtelingen, voor arme mensen en dus ook voor homo’s.

Niemand leeft voor zichzelf alleen – Happy Gay Pride!

 


De Gay Pride Kerkdienst vindt plaats op zondag 2 augustus van 11.30 tot 13.30 uur in de Keizersgrachtkerk te Amsterdam. Meer informatie vind je hier.

 

Beeld: ANP (2013) – Jerry Lampen