Jimi Hendrix is een heilige #clubvan27

Jimi Hendrix is een heilige. Daarvan is deze gereformeerde theoloog heilig overtuigd. Om zoiets te constateren zijn er twee dingen nodig:

  1. De algemene indruk dat iemand als geroepen komt in de juiste tijd en plaats.
    Jimi kwam op de juiste tijd (de sixties!) en was bovenaards goed op zijn plek op podia en festivals met een gitaar in zijn hand of mond.
  2. Een wonderverhaal waarin de heilige als voorbijganger grote impact heeft op het leven van een sterveling.
    Zo’n wonderverhaal rondom Jimi heb ik van dichtbij meegemaakt  – daarover straks meer.

Eerst rijst misschien de vraag: kan een rock ’n roll artiest die het nooit over God had eigenlijk wel een heilige genoemd worden? Volgens mij zou de grote Calvijn volmondig ‘ja’ zeggen. Het was Calvijn die vond dat ieder kind van God een zekere roeping had. Of je nou tuinman, boekhouder of priester bent – het kan allemaal een goddelijke roeping zijn. Jimi Hendrix was de profeet van de blues.

Profetisch randfiguur

Ik herken heel wat profetische trekjes in de verzamelde citaten van dit lid van de club van 27. Hij begint als een verschoppeling in een laag milieu:

Mijn wereld? dat is honger. dat is achterbuurten, felle rassenhaat, en het enige geluk is het soort dat je in je hand kan houden.

Hij voelt de drang om zijn boodschap, zijn muziek te brengen als een heilig vuur in zijn botten (een uitdrukking van Jeremia):

Muziek is voor mij een heel serieuze zaak. Het is mijn manier om te zeggen wat ik wil zeggen. Ik hoor geluiden, en als ik die niet bij elkaar breng, zal niemand anders het doen.

Hij komt met een vreemd geluid, iets dat nog nooit gehoord is en nooit meer op die manier gehoord zal worden – zoals elke profeet. Daarbij is hij zich goed bewust van de schouders van de reuzen waarop hij staat, van Bach tot oude blues. Zoals Jezus iets totaal nieuws deed, maar wel vanuit een diepe vertrouwdheid met de joodse traditie waar hij in stond.

Heilige zwerver

Hij hoort nergens bij, zoals Jezus die rondtrok en nergens écht op zijn plaats was.

Volgens mij kan iedereen het gevoel begrijpen dat je op reis geen plaats hebt die je thuis kan noemen, waar je ook woont. Het gevoel van een man in een oud huisje midden in de woestijn waar hij bij het licht van een olielamp tot in de kleine uurtjes werkt. (…) eigenlijk heb ik nergens een thuis. De aarde is mijn thuis.

Maar je kunt doelloos verloren zwerven en je kunt zwerven als heilige roeping:

Now, you probably call him a tramp, but it goes a little deeper than that: he’s a highway chile.

Jezus zei al dat een profeet nergens zo wordt miskend als in zijn eigen stad:

Toen ik in Harlem zat (…) gluurden er opeens gasten, meisjes, oude dames – wie dan ook! naar buiten, die zeiden: ‘Oeh, wat moet dit voorstellen? Een zwarte Jezus?’ of ‘Wat is dit, het circus of zo?’ God! Zelfs in je eigen wijk. Je eigen mensen kwetsen je nog het meest.

Hoe Jimi levens verandert
Jimi als gezalfde paradijsvogel dus, waarvan God ons er maar een paar per generatie schenkt om de wereld op te fleuren. Dan nu, om de titel van dit blog definitief te bewijzen, het wonderverhaal rond St. Jimi waarvan ik hier graag getuig.

Ik heb een iets jongere neef, laten we hem Viktor noemen, die eerder fan van Jimi Hendrix was dan ik. Een jongen van het zwijgzame soort. Jarenlang kon vrijwel niemand hem peilen, en nog steeds is dat vaak het geval. Hij uit zich zo weinig dat zijn Facebookprofiel in tien jaar net zoveel updates heeft als het mijne in een week.

Toen hij een jaar of 16 was verscheen er op zijn wijlen Hyves-profiel plotseling deze tekst:

Move over, Rover, and let Jimmy take over.

In die maand zag ik hem plots in zijn huis de gitaar pakken die ik hem sinds zijn negende al niet meer aan had zien raken. Hij zei niets, maar speelde Little Wing. Wat een verslofte kinderhobby was, werd door een kennismaking met Jimi Hendrix weer afgestoft en kwam tot leven. Niet veel later kwam hij met zijn eerste vriendinnetje thuis. De romantische theoloog in mij is altijd blijven denken dat Jimi en alleen Jimi de sleutel had om mijn tienerneefje ineens tot volle ontplooiing te brengen.

Fly on, my sweet angel
Op zijn beurt heeft Viktor mij toen weer bekeerd tot Jimi’s psychedelische evangelie. Het kwartje viel ineens tijdens die beroerde coverversie van Viktors nog onvaste gitaarhanden. Dit jaar mocht ik het mij uiteindelijk ook eigen maken – was Jimi niet alleen meer de heilige van Viktor, maar ook mijn eigen redder.

Op vele beroerde namiddagen, op het meest depressieve tijdstip van mijn dag, vlak voor het avondeten, radeloos een sigaret rokend in de troosteloze keuken van een studio waar ik helemaal niet wilde wonen, nam ik steevast hetzelfde zalige besluit. De afwas doen met the best of Jimi Hendrix. Er is geen moment geweest dat de eerste klanken van Purple Haze mijn bui niet 180 graden de juiste kant op draaiden. Het was in 2015 dat ik echt ontdekte dat de zin ‘let Jimi take over’ geen loze kreet is.

Goddank dus, voor de heilige zwervers, profetische kunstenaars die hij sporadisch en vaak veel te kort tussen ons stervelingen laat rondlopen.

Angel came down from heaven yesterday. Stayed with me just long enough to rescue me.