Lazarus staat op – ik heb hier geen zin in

Lazarus staat op – ik heb hier geen zin in

Opstaan met Lazarus: Rikko Voorberg geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag.

Ik heb hier geen zin in – PopUpGedachte Dinsdagochtend 21 juni

Het is zo’n irritant verhaal, dat christendom. Neem Paulus vanochtend: ‘iemand die zijn loon verdient krijgt het als een recht’ – dat is nog prettig, daar kun je voor werken, maar Paulus bedoelt dat dit het dus niet is, als contrast met wat ‘geloven’ is – ‘maar iemand zonder verdienste die echter vertrouwt op hem die de onschuldige vrijspreekt wordt vanwege zijn vertrouwen gerechtvaardigd.’ daar zit iets moois in. Vertrouwen. Maar ook iets nogal ongemakkelijk: ‘zonder verdienste’.

Zaterdagavond zat ik nog tot laat in de kroeg met wat mensen, we werkten samen aan een project en voorbespreking in de kroeg. Een van hen had een heel zware, donkere periode in het leven en vertelde daar het een en ander van. Ik weet niet of het de karmeliet tripel in combinatie met de einde-van-de-week-vermoeidheid was of juist werkelijke bewogenheid en helder inzicht, maar ik meende het een en ander te kunnen zeggen. Hier en daar confronterend, scherp. En het werd later en later en we vonden elkaar niet, het werd ongemakkelijk. De derde in het gesprek viel bijna om van de slaap. En opeens was het voorbij. We moesten hier niet verder in gaan. Wat dan? Tsja. Laat. Naar huis dan maar. Zij had er een rotgevoel over, ik ook. En ging naar huis met de angst dat ik de relatie verknoeid had.

De volgende ochtend een berichtje van haar. Dat ze er een rotgevoel aan had overgehouden. En het niet in de weg wilde laten zitten. En ze legde uit waarom het rottig voelde – met name omdat je in zo’n gesprek kort maar weinig van het hele verhaal kunt vertellen. En het dus vol zit met aannames en snelle conclusies. En dat ze dat niet wilde. Maar dan ook niet zoveel had moeten zeggen.

Ik had spijt. Als haren op mijn hoofd. Natuurlijk had ik inderdaad moeten luisteren maar om te willen begrijpen. Niet om te spiegelen of confronteren op zaterdagnacht laat in de kroeg. Stom. En dat ik blij was dat ze het open gooide. Dat stuurde ik terug. Zij blij. Ik blij. Echt. Vertrouwen gegroeid, rechtvaardig verklaard, zoals Paulus dat dan noemt.

Ik begrijp zo iets van Paulus als hij vervolgt: zo prijst ook David de mens gelukkig die door god rechtvaardig wordt verklaard zonder dat hij enige verdienste heeft: gelukkig is de mens wiens onrecht is vergeven. Dat is namelijk zo. Dat is versterkend voor de geest en voor de band. Het is sterker dan ‘het goed doen’, want dan heb je het bij elkaar gepresteerd. Nu is het er gewoon, juist doordat je het verkloot hebt. En dat is onvoorwaardelijk. Dan kan het niet meer stuk.

Jezus van Nazareth verzekert zijn volgelingen vanochtend: Ik verzeker jullie slechts met grote moeite zal een rijke het koninkrijk van de hemel binnengaan’ Niet de hemel dus he, maar die vernieuwde manier van leven, die vrede, dat bestaan waar hemel en aarde elkaar weer raken. Nu al soms voelbaar, verder toekomstmuziek. Gemakkelijker zegt hij gaat een kameel door het oog van de naald. En dat schijnt een klein poortje te zijn, het nachtpoortje in de stadsmuur, waardoor een kameel slechts zonder bepakking en op zijn knieën heen kan. Om vijandelijke invallen te voorkomen.

En de visserslui reageren hier niet op met: oh gelukkig wij zijn niet rijk, komt wel goed. Wel lullig voor de quote 500 maar ook wel net-goed eigenlijk. Nee, zij zeggen: ‘wie kan er dan nog gered worden?’ Hoe zit dat? Scharen zij zichzelf nu onder de rijken? En de rest van het volk? Dan gaat rijkdom in hun horen ook over het zelfvertrouwen dat ontstaat doordat je meestal wel in staat bent een redelijk zinnig gesprek te voeren als iemand in de knoop zit. En dat je met die ervaring het eigenlijk niet kunt toegeven dat je faalt op zo’n zaterdagavond. My story. Maar erkenning is essentieel. Die avond al, daarna nog. En confrontatie. Alleen dan kom je bij dat moment dat het weer ok is, zomaar, en de band juist onvoorwaardelijk verdiept is.

Rijkdom is dus dat je vind dat je het best ok doet en dat wie dat niet vind moet zijn bek houden. Ja dan kom je er niet, bij dat moment van katharsis. Niet dat je ongelijk hebt, misschien. Maar dat katharsis, die euforie, die gelukkigheid van het ‘vergeven zijn, zomaar’ van herstel ondanks stommiteiten, ja dat mis je dan.

We zijn er niet zo goed in. Dat toegeven. En jezus antwoordt dan ook de retorische vraag van zijn leerlingen: ‘ wie kan er dan nog gered worden’ met: Bij mensen is dat onmogelijk – dat toegeven, dat erkennen, dat loslaten, zit gewoon te diep weg in onze ziel – maar bij God is alles mogelijk’ .

Nou dat is op zich waar. Dat er altijd veel meer mogelijk is dan je denkt. Het is wel intensief. Maar het kan. En is de enige weg naar die katharsis, de opluchting, de ongedachte ruimte in de ziel. Ik heb weer eens wat mogen oefenen dit weekend en ga blijven opletten vandaag en deze week om die momentjes niet te missen. Ik wil ze vieren. Daar waar men even de pretentie loslaat, de tweede mijl gaat, durft de ander te confronteren en dat er dan geen strijd ontstaat maar ruimte. ‘Gelukkig is de mens wiens onrecht is vergeven.’ in groot en klein altijd iets om te vieren. En als we ze vinden? Proost!