Kerken, durf af en toe een beetje bij te sturen!

Kerken, durf af en toe een beetje bij te sturen!

Waar een familie-uitje al niet goed voor is… Terwijl Robert en z’n familie ploeterden om zijn kano vooruit te krijgen, bedacht hij dat die situatie toch wel verdacht veel leek op de manier waarop sommige kerken krampachtig koers houden… 

We waren met mijn schoonfamilie aan het kanoën in de polder. Ik wilde rechtdoor varen, maar omdat ik er helemaal niks van kan, ging onze boot zigzaggend door het water. Kwamen we te dicht bij de linkerkant, dan stuurden we te veel naar rechts, en bij de rechterkant aangekomen stuurden we te veel naar links. Maar we kwamen vooruit.

Mijn zwager had daar dus geen last van. Hij ploeterde met zijn kano recht vooruit, schurend tegen de wal, dwars door het riet aan de linkerkant van het water. ‘Je moet naar rechts sturen!’, riep ik hem toe. ‘Nee!’, antwoordde hij, ‘dan kom ik straks vast te zitten aan de rechterkant.’ Eigenwijze vent, die zwager van mij, maar op zijn koers was niets aan te merken, je kon er een liniaal langs leggen.

Allemaal een eigen identiteit

Ik moest een beetje aan mijzelf als christen denken. Als er iemand een andere opvatting, een lied, een symbool of een uitleg heeft, dan sta ik daar sceptisch tegenover. Niet omdat ik het een slecht idee vind, maar omdat ik dan bang ben dat het te evangelisch, te gereformeerd, te liturgisch of te rooms zou kunnen worden.

Ik denk dat meer christenen daar last van hebben. Op die manier krijg je kerken die allemaal een eigen identiteit hebben. Op zich is daar natuurlijk niets mis mee. Verschillende mensen, verschillende kerken, één Heer. Zolang je elkaar maar niet verkettert.

Het wordt natuurlijk wel een beetje problematisch als je kerkelijke identiteit je visitekaartje wordt. Dan wordt kerkelijk Nederland een soort winkelstraat. Houd je van hoog-liturgische vieringen, dan moet je bij de moderne protestanten zijn. Happy clappy, ga naar de Evangelischen. Voor een stemmige, sobere dienst kun je bij de refo’s terecht. Heb je een hekel aan dogma’s, ga dan naar de remonstranten. Als je dan toevallig in de verkeerde kerk geboren bent, dan moet je je maar aanpassen, of gaan kerkshoppen.

Zo is een hele generatie christenen op drift geraakt. De kerken gingen rechtdoor en de kerkgangers zigzagden en gingen aan de wandel. Gelukkig kwamen we er door al dat rondneuzen achter dat de Kerk van Christus veel veelkleuriger is dan wij dachten, en dat gaf meer diepte aan ons geloof.

De overkant is niet eng

De koers regelmatig bijsturen, is zo gek nog niet. Als iets goed is, dan is het goed. Je kunt niet zeggen: ‘Dat is een goede beslissing, maar we nemen hem niet, anders worden we te evangelisch/orthodox/liturgisch/remonstrants/ etc.”

Paulus waarschuwt tegen groepsvorming waarbij de een ‘van Paulus’ is en de ander ‘van Apollos’. Als we nadenken over kerk zijn in de 21e eeuw moeten we dat meenemen. Verschillen zijn prima, maar vereenzelvig je christen-zijn niet met een bepaalde stroming of manier van doen. Niet meer van die voorspelbare standpunten. Durf het aan om ook eens naar de andere kant bij te sturen. Waarschijnlijk krijgen we het nooit voor elkaar om kaarsrecht door het midden te gaan. Het zal een beetje aanmodderen blijven. Maar alsjeblieft niet meer zo angstig dicht tegen één kant gedrukt, met een benauwde angst in de ogen voor de overkant.

Even iets anders…

Dus ben je liturgisch, zet dan eens een Opwekkingsliedje op in de auto, en zing hard mee. Bijvoorbeeld: ‘You are holy’. Ben je remonstrants, denk een keer na over één dogma dat je wel zou willen houden, bijvoorbeeld: ‘Jezus is Heer!’ Orthodox gereformeerd? Overweeg dan eens welk dogma er misschien afgeschaft zou kunnen worden. Bijvoorbeeld een afwijzend homo-standpunt. En dan kan een evangelische broeder of zuster misschien eens een kaarsje branden en daarbij een oud kerklied reciteren.

Ook als kerk kun je af en toe eens een ‘helemaal anders’ dienst organiseren. Iedereen even wakker schudden, zonder ellenlange vergaderingen over theoretische consequenties, maar gewoon één dienst alsof je die kerk aan de overkant bent. Wie weet worden we verrast als we ons net eens aan de andere kant van onze kano uitgooien.