Slecht idee: anti-PVV-politiek van de kansel, zegt Robert Plomp

Slecht idee: anti-PVV-politiek van de kansel, zegt Robert Plomp

Robert las begin deze week het blog van Marieta, die christelijke leiders vroeg om zich uit te spreken tegen de uitlatingen van de PVV. Maar Robert vindt dat ze dat juist níet moeten doen. 

‘Waar blijven de christelijke leiders die zich uitspreken tegen de PVV?’, vroeg mede-Lazarus-blogger Marieta van Driel zich af. Ze schreef een hartstochtelijk betoog over naastenliefde, gastvrijheid en vluchtelingenhulp, en kruidde dat alles met een ‘milde Godwin’. Hadden alle mensen maar zo’n warm, gunnend hart, dan zou de wereld er een stuk beter uitzien. Maar helaas-speculaas is dat niet het geval, en daarom ben ik het hartgrondig met Marieta oneens. Daar heb ik drie redenen voor.

1. De kerk is er ook voor PVV’ers

Jezus ging om met hoeren en tollenaars. Paulus preekte voor slaven én slavenhouders. Als wij met de kerk het GroenLinks-programma gaan uitvoeren, kiezen we partij. Dan wordt het svangelie van naastenliefde, zonde en genade, een no-go area voor rechtse mensen. Als Jezus van tollenaars houdt, dan houdt hij ook van bankiers. En die barmhartige Samaritaan zou nu misschien weleens een PVV’er kunnen zijn.

Ik ben helemaal voor christenen in de politiek, maar er is geen christelijke politiek (anders hadden christenen ook niet zoveel verschillende politieke meningen gehad). We kunnen niet de naam van Jezus gebruiken om onze eigen standpunten kracht bij te zetten. De kerk van Christus moet een plek zijn waar iedereen zich thuis mag voelen, hoe goed of hoe fout zijn ideeën ook zijn.

In de kerk zitten de vluchteling en de PVV’er naast elkaar, beiden met hun eigen trauma’s, angsten, gedachten en fouten. Of de angsten en schrikbeelden van de PVV’ers nu waar zijn of niet, in de kerk hoeven we ze niet te bagatelliseren. Net zoals we tegen een vluchteling in de kerk niet zeggen dat het waarschijnlijk een gelukszoeker is, stel je voor. Kan en mag Wilders bekritiseerd worden? Ja, natuurlijk. Maar verschuil je niet achter Jezus of de Bijbel. Bestrijd hem, als je dat wilt, met je eigen mening.

2. De Bijbel is geen copy-paste verhaal

Ik schrijf nogal veel over kerk en homoseksualiteit. Het valt dan op dat tegenstanders van homo-relaties de Bijbel nog weleens copy-pasten naar onze tijd toe. Dan wordt Leviticus zomaar even uit de context geknipt en toegepast op de homo van nu. Dat kan natuurlijk helemaal niet. Als het gaat over seksuele afgodsrituelen van 3000 jaar geleden kun je diezelfde teksten niet zomaar van toepassing verklaren op liefdevolle relaties nu.

Op diezelfde wijze kunnen we ook niet zomaar de bijbelteksten over persoonlijke gastvrijheid van toen copy-pasten naar onze maatschappij. Daar moet goed over doorgedacht worden. Dat we liefde moeten hebben voor vluchtelingen is duidelijk, en dat je mensen in nood niet aan hun lot over kunt laten lijkt me een waarheid als een koe. Maar je kunt 2 mannen die bij je tent aankloppen in de woestijn niet vergelijken met de miljoenen vluchtelingen nu.

De situaties zijn compleet verschillend, en ook gecompliceerder dankzij de gelukszoekers, terroristen en fundamentalisten die ook misbruik maken van de ellende van anderen. Als je dat toch doet, dan misbruik je de Bijbel net zo goed als die Amerikaanse homo-haters. Hoe moet het dan wel? Ja, dat is een goeie vraag. Veel respect voor die christenen die zichzelf inzetten voor vluchtelingen, hier in Nederland, aan de kust van de Middellandse Zee, en zelfs in Syrië. Dat is de christelijke naastenliefde. Op die manier kun je als christen met de problematiek omgaan. Die andere vraag over regels en regulering, budgetten en afspraken, is een politieke, en een heel complexe. Prima om daar een mening over te hebben, maar die kun je niet zomaar uit de Bijbel kopiëren.

3. Wat is goed en wat is kwaad?

Hét uitgangspunt van het christelijk geloof is wat mij betreft bescheiden zijn over ons eigen denken en doen. Wat is goed en wat is kwaad? Is het daar niet ooit mis mee gegaan, omdat we zelf dachten dat we het zo goed wisten, en daarmee zoveel kwaad veroorzaakten? Ik herinner me iets met een boom en een vrucht. Hoeveel ellende is er niet met de beste bedoelingen veroorzaakt?

Wilders gelooft net zo goed van harte dat hij het goede doet als Marianne Thieme. De hele situatie rondom die verschrikkelijke oorlog in Syrië en die mensonterende vluchtelingenstroom is zeer complex. Iedereen die denkt te weten hoe we daarmee om moeten gaan mag zichzelf nog 3x achter de oren krabben. Even om je te prikkelen: misschien waren die duizenden vluchtelingen nooit verdronken als Wilders 10 jaar geleden een hek om Europa had gebouwd. Een afschuwelijke gedachte, zo’n hek, maar hoeveel is gastvrijheid waard voor een kind dat kopje onder gaat? Wie beslist wat wijsheid is? Wie weet zeker dat hij gelijk heeft? Ik ben niet voor een hek. Ik ben geen vriend van Wilders. Ik ben een groot voorstander van gastvrijheid.

Maar ik durf niet met zekerheid te stellen dat mijn politieke oplossingen zo zuiver zijn dat ze van de kansel gepreekt mogen worden, en dat de ideeën van de ander van de kansel veroordeeld mogen worden. Liever buig ik mijn hoofd, en zeg ik: ‘Jezus, leidt ons en help ons, want zelf maken we er een potje van’. Politiek van de kansel gaat lijnrecht in tegen die boodschap van bescheidenheid. Die bescheidenheid mogen we ook vasthouden in de richting van Wilders, al kent hij zelf die bescheidenheid niet.

Polarisatie stoppen om te luisteren

Geert Wilders is een schreeuwlelijk, en hij gaat steeds harder schreeuwen. Ook ik zie het met lede ogen aan. Maar als we als kerk ons echt willen inzetten voor meer eenheid in de maatschappij, dan moeten we juist die polarisatie stoppen door te luisteren naar wat de boze blanke burger in die achterstandswijken te zeggen hebben. Ook zij hebben recht op ons erbarmen.

Het probleem is niet dat de kerk zich niet uitspreekt tegen Wilders. Het probleem is dat duizenden Nederlanders zich niet meer serieus genomen voelen in de kerk, en dus daarom maar naar Wilders gaan. In de kerk hoeven we de problemen van de blanke onderklasse niet weg te strepen tegen de trauma’s van de vluchtelingen. In de kerk kunnen die, hoe onfris ook geformuleerd, naast elkaar bestaan.