Als je opnieuw wilt beginnen…

Als je opnieuw wilt beginnen…

PRikko Voorberg geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag.

Alleen voor wie opnieuw wil beginnen – PopUpGedachte 28 september

Ik spaar energieke mensen, ik verzamel idealisten die zich in de buurt inzetten voor het goede en haal ze bij elkaar. Om krachten te bundelen, het goede van hun acties te waarderen en het goede leven te realiseren. Het zijn vaak drukke mensen, die al veel waardering krijgen voor hun inzet. Niet hoog in de boom, maar gewoon op straatniveau. En dat lijkt me een goede strategie, maar de tekst vanochtend zit een beetje dwars:

‘Ik ben niet gekomen om rechtvaardigen te roepen, maar om zondaars aan te sporen een nieuw leven te beginnen’.

Het land Israël is bezet en de Romeinse bezetter heft tol en heeft daar mensen voor aangesteld. Die hebben macht want ze werken voor de bezetter, die met liefde alle ogen dichtknijpt als je meer tol heft dan je aan de bezetter moet afdragen. En zo knijpen deze landverraders hun volksgenoten uit. Als je eenmaal de tollenaar bent, wordt je door het volk met de nek aangekeken, verraad. Wat zomaar kan resulteren in een haatdragende tolheffing die net iets hoger uitvalt dan eerlijk is. Vervolgens wordt je nog verder met de nek aangekeken en neem je wraak door net weer wat meer tol te heffen. Je rijkdom groeit, de haat groeit, de tol groeit want men haat je toch al.

En Jezus loopt langs zo’n tolhuisje, steekt z’n hoofd om de deur en zegt tegen de aanwezige tollenaar: kom, volg mij. De man staat op, laat de pakken geld, de sleutel van het huisje, zijn opdracht, zijn status, alles achter en gaat met de rabbi mee op pad.

Zo’n rabbi-uitnodiging is niet zomaar een uitnodiging. Het kom volg mij was de hoogste eer die een rabbi, een joodse wijsheidsleraar, het meest gerespecteerde ambt in Israel, aan iemand kon verlenen. Het waren de meest intelligente, zuivere, slimme, vrome jongens die van een rabbi te horen kregen, volg mij. Het betekende zoveel als: ik vertrouw aan jullie mijn ambt toe als ik oud wordt, zet mijn werk voort, jullie vertrouw ik het toe. En dat zegt hij alleen na dat soort jongens jaren en jaren als leerling te hebben gehad. En deze rabbi ziet een tollenaar en verleent hem uit het niets de hoogste eer.

De man weet van blijdschap niet waar hij het zoeken moet. Van de meest gehate en hatende landverrader naar een leerling van een rabbi? En er staat: Hij richtte in zijn huis en groot feestmaal voor hem aan, waarop een groot aantal tollenaars en zondaars samen met Jezus aanwezig waren. Het afgetroggelde geld mocht rollen, zeg maar. De pecunia’s van de arme Joden werden omgezet in wijn en wildbraad en vrolijk toostend klonk men op die ene tollenaar die opeens leerling-rabbi was geworden. Het kon gek lopen.

De farizeeën en Schriftgeleerden zeiden morrend tegen zijn leerlingen: ‘waarom eet en drinkt u met tollenaars en zondaars?’ Maar Jezus antwoordde: ‘Gezonde mensen hebben geen dokter nodig, maar wie ziek is wel; ik ben niet gekomen om rechtvaardigen te roepen, maar om zondaars aan te sporen een nieuw leven te beginnen.’

Jezus verzamelt geen mensen die het goed doen, zoals ik dat doe. Hij zoekt mensen die uit hun oude leventje willen, die klem zitten, die nare mensen zijn geworden, waar men op neer kijkt omdat ze zo’n vervelend karakter hebben, die klem zitten in de frustratie over het leven en daarom chagrijnig doen naar iedereen om hen heen. Zijn focus is hen oproepen opnieuw te beginnen. Kan niet, zeggen ze. We zijn te gehaat, we zitten te vast, we … Kan wel, blijkt.

En de mensen die zich ingespannen hebben om goed te leven, die overtuigd zijn dat als er een hemelpoort is en een petrus, dat er dan een buiging wordt gemaakt, Petrus een knikje van erkenning geeft als hij de lijst van goede daden ziet, en hen doorlaat wat de kerk er ook van zegt, die mensen zien met lede ogen aan hoe Jezus de wijn opentrekt met irritante mensen, die foute keuzes maken. Niet vroeger, maar nog steeds. Die tafel zit vol met tollenaars.

De rabbi uit Nazareht is niet geïnteresseerd in mensen die het al goed doen. Hij komt iets nieuws brengen voor mensen voor wie het goede leven onbereikbaar lijkt.

De waardering van inzet, van rechtvaardigheid, is een leuke pluim, maar de uitnodiging om te vertrouwen dat wat jij al had opgegeven – de liefde, een plek voor jou in de wereld, een zachter karakter – werkelijk mogelijk is als je gelooft – omdat er in je wordt gelooft – dat is andere koek. Dat levert feestjes op bij mensen die dat gaan geloven, met veel wijn en rare mensen, dat levert feestjes op waar niet met instemming een lintje aan wordt genomen en keurig wordt geklapt want hij had het inderdaad verdiend, maar verbijsterde mensen die zo overlopen van dankbaarheid dat ze het niet meer zo goed weten hoe dit te vieren. Dit verhaal is voor mensen die de hoop al hebben opgegeven en voor datgene in mij wat allang de hoop heeft opgegeven, en zich beschermd heeft door copingsmechanismes, heel hard werken, stekelige opmerkingen en andere nare dingen.

Vieren dat er een nieuwe tijd is aangebroken, een nieuw begin, ogen vol hoop en eromheen mensen met argwaan en dedain die vinden dat hun goede leven eigenlijk ook een pluim had verdiend. Zij drinken niet mee. Eigenlijk treurig.

Hosea 4:11-19

Handelingen 21:15-26