Dat kan dus niet, hè

Dat kan dus niet, hè

Rikko Voorberg geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag.

Dat kan dus niet, hè – PopUpGedachte maandag 24 oktober

Het is maandag, een nieuwe week, die begint met wijze raad uit Sirach. Vertel een gerucht nooit verder, vertel het vriend noch vijand, heb je iets gehoord, neem het mee in het graf, wees niet bang, het breekt niet uit je los. Een dwaas krijgt weeën van een gerucht, zoals en vrouw van een kind (wat een mooi beeld!). Doe navraag bij je vriend, hij heeft het misschien niet gedaan en heeft hij het wel gedaan, zorg ervoor dat hij het niet opnieuw doet. Doe navraag bij je vriend, hij heeft het misschien niet gezegd. En heeft hij het wel gezegd, zorg ervoor dat hij het niet opnieuw zegt. Doe navraag bij je vriend, want er wordt vaak geroddeld, geloof niet alles wat er wordt verteld.

Lang leven Sirach. Lekker concreet en hedendaags actueel, geknipt voor een Facebookgeneratie. Al is het waarschijnlijk voor elke generatie. Een dwaas krijgt weeën van een gerucht zoals een vrouw van een kind, het moet eruit! Een wijsheid voor de heb om de week mee te beginnen, een reminder.

Rondom Jezus van Nazareth wordt er ook een hoop afgefluisterd. Jezus heeft iets met demonen uitdrijven, geesteszieken genezen. Wat er gebeurt, ik weet het niet, maar het is voor de omstanders duidelijk dat hier een hogere macht aan het werk is. En de mensenmenigte stond verbaasd, staat er. Maar enkelen van hen zeiden – en hier komt het – Dankzij Beelzebul, de vorst der demonen kan hij demonen uitdrijven. Een gerucht. Zo’n zinnetje blijft haken. Het klinkt op de een of andere manier aantrekkelijk en een beetje spectaculair om te denken dat hier een slecht mens aan het werk was die goede dingen doet om hen een rad voor ogen te draaien. Een soort Lord-of-the-Rings-gevoel, het tintelt in de ruggegraat. Maar Jezus slaat het plat.

Elk koninkrijk dat innerlijk verdeeld is wordt verwoest. Als ook Satan innerlijk verdeeld is, hoe kan zijn koninkrijk dan standhouden? Jullie zeggen toch dat ik dankzij Beëlzebul demonen uitdrijf? Als het kwaad zijn eigen medewerkers gaat zitten uitdrijven, dan werkt hij zichzelf toch tegen? Als een bedrijfsleider zijn goede managers gaat ontslaan, heeft hij een probleem, toch? Dan verzwakt hij zichzelf. Goed is goed. Dat kan niet gemotiveerd zijn door het kwade. Een daad heeft ook nog waarde in zichzelf.

Het klonk heel aantrekkelijk: die Jezus lijkt heel goed bezig, maar eigenlijk is hij een heel slecht mens. Het zou namelijk heel slim zijn als een slecht mens goede dingen doet want dan valt het niet op dat hij slecht is. Een gedachtenkronkel die in het donker heel goed werkt. Maar van Nazareth knipt het licht aan: Joehoe, hallo, dat kan dus niet hè. Als iemand goede dingen doet om zijn slechtheid te verhullen, dan is hij de facto overgestapt naar de andere kant. Goed is goed.

Waarom is Jezus hier fel? Geruchten ondergraven de geloofwaardigheid van een spreker, ze tasten de vriendschapsband aan, het vertrouwen, ze leggen lam

Niet alleen bij anderen, dat doen we zelfs bij onszelf. Ik kan mezelf lamleggen door maar in mezelf door te emmeren over mijn motivatie. Waarom doe ik eigenlijk wat ik doe? Het is op zichzelf goed om – noem eens wat – de tijd te nemen om te luisteren naar het pittige verhaal van een vriend in de problemen, om de rotzooi rond een prullenbak even op te ruimen of om m’n verontwaardiging te uiten over een onrecht dat langskomt.

Ik kan echter altijd wel iets onzuivers vinden in mijn motivatie. En mezelf weer onderuit halen. Over Jezus zeiden ze dat hij het door de vorst der duisternis, Beëlzebul doet, ik kan altijd wel een egoïstische motivatie vinden waaruit ik de dingen doe. Om mezelf even goed te voelen, om geliefd te zijn, om aardig gevonden te worden of een goed mens.

Het zijn lamleggende gedachten die overleven in het donker van je ziel. Ik vind het prettig dat Jezus het plat slaat en vraagt om naar de werkelijkheid te kijken. Hij ontkent niet het bestaan van kwade geesten en slechte motivatie, maar laat je dat in godsnaam niet weerhouden, dat zou zonde zijn. Goed is goed. Ook als ik het met slechte motivatie doe, het is op zichzelf wel een goede zaak dat het gebeurt toch? Nou dan. Doe dan. Zijn statement is: Het is onmogelijk om goede dingen te doen in opdracht van een kwade geest, want dan schiet zo’n kwade geest zichzelf in de voet. Doe het goede en laat dan de motivatie steeds zuiverder worden. Wacht niet tot de motivatie klopt, dan gebeurt er nooit iets. Neem de zelf-analyse niet al te serieus. Je kunt overal wel iets achter zoeken. Het goede doen heeft waarde op zichzelf. Een goede week!

Sirach 19:4-17

Openbaring 11:1-14

Lucas 11:14-26