God wordt ernstig overgewaardeerd als reden om naar de kerk te gaan #PKNnl

God wordt ernstig overgewaardeerd als reden om naar de kerk te gaan #PKNnl

Erik verbaast zich over de ophef rond de nieuwe PKN-campagne waarin God ontbreekt. Volgens hem had de apostel Paulus de campagne kunnen maken. 

De ophef van de dag gisteren: een PKN-campagne waarin het woordje God ontbreekt. Zelfs de NOS maakte er een berichtje over. De kerk die afglijdt naar goddeloosheid, in elk geval voor de duur van deze promotour. Is het echt zo erg, rellende relireaguurders? God wordt volgens mij ernstig overgewaardeerd als reden om naar de kerk te gaan, en ik neem je even tweeduizend jaar terug in de tijd om te laten zien waarom.

Kerken met hommeles tussen de leden, zulke gevallen waren er al vanaf het begin van het christendom. Neem de gemeente in Korinthe: wat ooit begon als een gezamenlijke maaltijd ontaardde in een asociale oploop waarbij de rijken niets meenamen voor de armen.

Samen eten, dat was destijds normaal voor elke zichzelf respecterende vereniging, ook als die vereniging toevallig een christelijke kerk was. Bij de christenen betekende de maaltijd nog iets meer dan samen eten. Bij het breken van het brood en het drinken van de wijn dachten zij terug aan de woorden van Jezus, die brood en wijn met zijn lichaam vergeleek, op de avond voor zijn dood. Des te triester dat zo’n maaltijd inzet werd van onenigheid.

Paulus spreekt de aso’s in Korinthe aan

Dan komt Paulus, die met een brief de ellende probeert recht te zetten. Wij kennen die brief als 1 Korintiërs, terug te vinden in de Bijbel. Paulus begint geen hoogtheologisch verhaal over het geloof in God (hij legt de basics even uit), maar doet wat nodig is. Hij vertelt de ontspoorde christenen hoe je met elkaar moet omgaan. Geloof, Hoop en Liefde, maar de meeste van deze… Dat overbekende citaat komt uit deze brief, bedoeld voor de aso’s in Korinthe die hun best doen om geloviger te lijken dan een ander (en dus niet als trouwtekst, sorry).

Paulus doet dan een briljante theologische zet door de gemeente te presenteren als het lichaam van Christus. Iedereen doet mee, ieder heeft een functie. De gezamenlijke maaltijd is voor allemaal. Wie meedoet aan het avondmaal neemt deel aan het lichaam van Christus. In de theologie van Paulus heeft dat een dubbele betekenis: je maakt deel uit van de kerk en viert dat, en denkt aan het lichaam van Christus dat eens aan het kruis hing.

Alle twitterverontwaardiging over Die Ene Naam die nu een keer niet op een poster staat, doet me vermoeden dat we blind geworden zijn voor de diepe theologische lading die Paulus geeft aan menselijk contact, aan samen eten, aan iedereen doet mee.

Naar de kerk voor contact, om na te denken

God wordt overgewaardeerd als reden om naar de kerk te gaan. Wie hem even wegdenkt, vindt mensen als reden, of wat er allemaal nog meer op de posters van de PKN staat. Niemand hoeft zich te schamen als hij naar de kerk gaat voor het contact, om na te denken. Je bent niet minderwaardig als je geloof meer praktisch invult dan met hoogdravend spreken over God. Bidden werkt, ja, maar misschien wel het meest doordat je weet dat anderen om je heen staan, en je last ook dragen.

Zie wat Paulus met zijn avondmaalstheologie doet, en je weet: als je contact hebt, mee-eet, samen zoekt, dan vind je uiteindelijk Iemand. Misschien wel doordat je aanvankelijk alleen mensen vindt.

Erik Drenth is theoloog (nieuwtestamenticus), oprichter van wijlen StaatGeschreven.nl en in het dagelijks leven wethouder in Hoogezand-Sappemeer