‘Hallo, contact! Hier ben ik. Hallo’

‘Hallo, contact! Hier ben ik. Hallo’

Rikko Voorberg geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag.

 

‘Hallo, contact! Hier ben ik. Hallo’ – PopUpGedachte donderdag 16 februari

Het was een fiks gesprek gisteren in De Balie, een café annex filmhuis annex discussietempel in het centrum van Amsterdam. Aan een willekeurig tafeltje met een thee en een koffie voor onze neus zaten een politiek journalist van Radio 1, de referendum- en Forum voor Democratie-man Thierry Baudet en mijzelf. Een gesprek over religie in de politiek, vluchtelingenbeleid (hoe kan het ook anders) en leiderschap.

Thierry en ik benaderden de werkelijkheid zó totaal anders dat ik hem af en toe naar adem zag happen op zoek naar een manier om te begrijpen hoe ik de werkelijkheid zag. Thierry is een sympathieke gesprekspartner, met ideeën waar ik het faliekant mee oneens ben.

Zo profileert hij zijn partij in opkomst momenteel als hoeder van het christendom. Cultureel-agnostisch christendom dan wel, want hij komt zelf niet in een kerk, gelooft of bidt niet, dat hoeft allemaal niet. Het gaat om die ideeën zoals gewetensvrijheid, gelijkheid man en vrouw en nog een aantal. Ideeën die hij in stelling brengt tegen de islam want die denkt gevaarlijk anders over deze zaken. Met liefde bestreed ik zijn voorstelling van de islam, de Koran is heel wat barmhartiger, liefdevoller en vrijheidsminnender dan sommige uitleggers van de islam doen vermoeden, maar vooral meende ik dat het christendom een andere kern heeft, waarvan ik het inderdaad bijzonder zou waarderen als dat dieper in onze samenleving verankerd raakt: ‘het opgeven van alles wat je hebt om te delen met wie het nodig heeft, het idee dat je nergens recht op hebt, het idee je vijanden lief te hebben ten koste van je eigen comfort omdat je zelf geliefd en aanvaard bent toen je nog niets goeds en liefdevols had in te brengen.’

Het is de liefdevolle gekruisigde en opgestane die beleden wordt in de kerk, niet de nationalistische en cultuurminnende schriftgeleerde. Daar wordt het christendom misschien wel uniek, en risicovol en is het een manier van leven die een rotsvast geloof en hoop verlangt anders begin je er al niet aan.

Jesaja schetst de almachtige vanochtend zo: ‘Al vragen ze niet naar mij, toch laat ik me raadplegen en al zoeken ze me niet, toch laat ik me vinden. Al roept dit volk mijn naam niet aan, toch antwoord ik; ‘hier ben ik, hier ben ik’. Heel de dag sta ik met uitgestoken handen tegenover een opstandig volk dat op de verkeerde weg is.’

Die zachtheid, die radicale liefde tegenover mensen die het niet willen, niet verdienen, niet hopen, dat is ons gegeven als uitdaging. Niet het behoud van wat we hebben, de gedachte dat het ‘wel van twee kanten moet komen’ en meer van dat soort binnenwereldlijke logica.

Terwijl Thierry en andere cultuurgelovigen onderling discussiëren of er wel nog meer moslims binnen moeten komen, of het christelijk geloof misschien een goede cultuurbasis is die we moeten behouden om niet af te glijden naar Sharia-achtige toestanden, klinkt het boven de gesprekspartners in kamer en aan kroeg- en keukentafels: ‘Hallo, contact! Hallo. Hier ben ik.’

Een oude stem, één die het hart wil lokken om groter en zachter en hoopvoller te denken. Zoals Merkel zo mooi kon zeggen: ‘wil je christelijke waarden gebruiken om je cultuur te definiëren? Ga naar de kerk. Dat staat je vrij.’ En wie daar werkelijk zit, zal geen politiek programma meekrijgen, maar loopt de kans geraakt te worden door een liefde en genade en zorg die onvoorwaardelijk is, die jou ook gewoon kwam aanwaaien zonder dat je er voor werkte of recht op had, maar omdat iemand het wilde, omdat iemand jou in de ogen kwam kijken en iets gezien had waar die van hield.

Een geest, een aanwezigheid, wat God ook moge zijn. (In elk geval niet degene die je bevestigt in het gevoel dat je toch recht hebt op wat je zelf voor elkaar gebokst hebt met je land, op het comfort dat voortkomt uit het feit dat je belasting betaalt – wat die nieuwe vluchtelingen nog nooit hebben gedaan – dat niet.)

Zoals Stephan Sanders die op proef ging geloven na een jaar lang de mis te bezoeken zei: ik heb nooit iets over politiek gehoord, maar ik ben meedogender geworden. Linkser misschien.

De stem om ons heen, die roept: ‘Contact, hier ben ik’ wil ons bevrijden uit de simplistische tegenstelling tussen islam of christen, tussen links of rechts, tussen grenzen op en grenzen dicht, tussen liefde voor je land of landverraad.

Jezus krijgt vanochtend de vraag of je als Jood nu belasting moet betalen aan de keizer. Dat is een spannende discussie onder het volk want belasting betalen aan de keizer betekent Romeins gezag aanvaarden, heulen met de vijand, uit angst of ongeloof of wat dan ook. Geen belasting betalen betekent opstand, revolutie, gevaar. Jezus vraagt aan zijn vragenstellers om een munt te tonen en wiens beeltenis daarop staat. ‘Van de keizer’ antwoorden ze. ‘Geef dan aan de keizer wat van de keizer is en aan God wat God toebehoort.’ En ze waren met stomheid geslagen.’

Hij stapt met ogenschijnlijk kinderlijke eenvoud uit het frame. Hij wil geen spelletjes spelen, relativeert de waarde van de voor-of-tegen-discussie en vraagt waar je hart ligt. Niet op wie je stemt, niet aan wie jij je geld geeft, maar of je hart nog geraakt wordt door die allesomvattende stem van de Maker die contact wil, en ons leert om zelf ook zo onvoorwaardelijk de ander en de wereld te benaderen. Niet strategisch, maar uit op contact. Dat ook ik kan zeggen ‘Hier ben ik, contact?!’

Jesaja 65:1-9

1 Timoteüs 4:1-16

Marcus 12:13-27