Wijze Leiders

Wijze Leiders

Rikko Voorberg geeft op de vroege ochtend inspiratie om de dag bewust te beginnen. Hij leest om 6 uur de teksten uit een oud kerkelijk leesrooster en zo rond 7 uur deelt hij de gedachte die dan op-popt. Elke werkdag.

Wijze leiders – PopUpGedachte woensdag 15 maart

Het is de dag van de verkiezingen. Waar politici en campagneteams met de tong op de schoenen arriveren, nog 1x de laatste energie tevoorschijn trekken, elkaar nog een keer oppeppen en de laatste baal folders aanspreken. Met zoveel zwevende kiezers kun je niet op je lauweren gaan rusten. Het wordt vandaag beslist, letterlijk. Niet alleen de uitslag wordt beslist, maar door mensen wordt vandaag nog beslist wat het gaat worden. Ik hakte gisteravond de knoop door, klaar met zweven, en dat zal in vergelijking met velen nog vroeg zijn. Vanavond weten we het. Vannacht. Of eigenlijk: we weten dan iets, want een uitslag is nog geen formatie en een formatie is nog geen beleid en een beleid is nog geen praktijk. Toch kijken we naar vandaag. En kijkt Europa naar Nederland vandaag. Wat gaat er gebeuren?

Het is altijd een verassing waarmee de teksten komen. Ik gebruik een oud, breedgelezen leesrooster wat mij elke ochtend drie teksten geeft. Uit het Eerste of Oude Testament, uit de brieven van het Tweede of Nieuwe Testament en uit de Evangelien, de biografietjes van Jezus van Nazareth. Dit was de Oudste Lezing vanochtend, van de profeet Jeremia, die namens zijn God het volgende moet zeggen: ‘keer terug, ontrouwe kinderen, en ik zal jullie herders naar mijn hart geven die jullie vol wijsheid en inzicht weiden.’ Dat oude rooster kan niets weten van onze verkiezingsdag maar het lijkt er voor gemaakt. Herders naar mijn hart, die vol wijsheid en inzicht leiding geven.’ Daar staan we om te springen, zou je zeggen. En het enige wat nodig is, dat is terugkeren. Naar wat, waar, hoe? Kunnen we dat even doen misschien, voor de uitslag of de kabinetsformatie?

Paulus duidt het misschien als hij losgaat op boosaardigheid, twistziekigheid, kwaadsprekers, trotsen, verwaanden, etc. En dan zegt hij tegen zijn lezers: ‘natuurlijk, u veroordeelt dit alles. Maar u bent evenmin te verontschuldigen want de dingen die u veroordeelt doet u zelf ook. Of denkt u soms dat u, die zelf doet wat u in anderen veroordeelt, de straf van God kunt ontlopen.’

Beide gepolariseerde kanten van de samenleving weten donders goed wat de ander fout doet – en doen het zelf ook. Ik zie zo vaak wat anderen fout doen – en weet dat ik er zelf niet vrij van ben. Terugkeer naar de Heer, zoals het er staat, is verdomde hard werken en vergeet het maar dat we dit met z’n allen gaan doen. Vandaag niet, morgen niet en met z’n allen sowieso nooit niet.

Het is een onmogelijke voorwaarde: keer terug, ontrouwe kinderen. Ik kan zelf misschien proberen terug te keren en dan realiseren dat ik zelf altijd mezelf meeneem, nooit schoon zal zijn van dat wat ik veroordeel, omdat ik nu eenmaal niet alles zie van mezelf, laat staan dat een heel volk tot een soort inkeer komt en dan wijze leiders zou krijgen? Forget it.

Op de profeet zijn woorden volgt het ineenstorten van het Joodse Rijk. Overwonnen, verwoest, afgevoerd, klaar. Om nooit meer te herstellen, nooit meer echt. Tot op de dag van vandaag. En daar tussenin loopt Jezus van Nazareth, volgens de christelijke traditie de leider die geen volk verdient, een herder naar zijn hart die vol wijsheid en inzicht leidt en dan wordt geexecuteerd wegens onuitstaanbaarheid en gebrek aan politiek en religieus compromis.

Daar is de leider die beloofd zou worden na inkeer, maar gegeven wordt vooraf aan de inkeer. Opdat wie dan ook nog hoopt dat de samenleving tot inkeer komt, wie dan ook nog zegt: ‘maar als we nu eens met z’n allen dit of dat …’ dat die dat leert loslaten omdat het niet gaat gebeuren. Het begint niet met de verandering van allen, maar met die van mijzelf als ik mijn eigen wijze leider heb gekozen, onafhankelijk van wie er uit de stembus rolt. Ik ga niet stemmen opdat ik door wijze leiders geleid zal worden, maar omdat ik een wijze leider heb gevonden. Dat maakt dat we niet met angst en beven de uitspraak hoeven afwachten, maar ook niet door het dolle heen hoeven zijn als het de kant opvalt die we graag zouden willen. Het is maar zo betrekkelijk wat hier uitrolt.

Aan de mensheid die graag het kwaad veroordeelt wat ze zelf nog doet, die niet in staat is om samen tot inkeer te komen en de aarde eerlijk, liefdevol en gunnend te behandelen, en ook elkaar niet. Heel vaak wel, he. Op heel veel kleine en grote plekken in grote getale, lees Rutger Bregman maar van de Correspondent. Hij kan haarfijn aanwijzen hoe goed de mens eigenlijk is, tegen alle verwachting in. Toch zucht de aarde onder de mensheid, dat ook.

De volgorde is omgekeerd door de macht achter en in deze wereld: niet langer wachten op de inkeer van de mens alvorens ze wijze leiders te geven die hen kunnen behoeden en voor hen zorgen. Niet: elk volk krijgt de leider die het verdient. Maar een leider op pad sturen, die de weg leeft om te gaan en dan is het aan ons hem te volgen in wat we doen en zeggen en hopen en wel of niet meer willen of niet. De wijze leider geeft al leiding, de vraag is of ik die wil volgen, of ik dat vertrouw, wat de uitkomst van vandaag ook zal zijn.

Jeremia 3:6-18

Romeinen 1:28 – 2:11

Johannes 5:1-18