Lazarus 7keer7 tour in Den Bosch: ‘Kruisiging, zijn daar andere verhalen over?’

Lazarus 7keer7 tour in Den Bosch: ‘Kruisiging, zijn daar andere verhalen over?’

De Lazarus 7keer7 tour is weer begonnen. Dit jaar zoeken we naar wat ‘progressief christelijk’ inhoudt en daarom passeren thema’s als kerk, kruisiging, toekomst en de Bijbel de revue. Gisteravond was de vraag: ‘Kruisiging, zijn daar andere verhalen over?’

We hebben het verhaal met als samenvatting ‘zonde, verlossing, dankbaarheid’ vaak gehoord en dit als waarheid en centraal punt van ons geloof aangenomen. Hierin is de kruisiging van Jezus de verzoening tussen God en de mens. Maar zijn er ook andere verhalen over de kruisiging? Wat gebeurde er bij de kruisiging van Jezus?

Hieronder vind je een korte samenvatting van de speeches van de 7 sprekers die op maandag 15 mei bij de Lazarus 7keer7 tour in Den Bosch spraken.

Reinier Sonneveld

Met een plaatje van het wetenschappelijke experiment ‘Biosphere II’ uit 1989 start Reinier deze avond over de kruisiging. Het doel van ‘Biosphere II’ was om een zelfvoorzienend ecosysteem na te bootsen. Echter, dit experiment faalde steeds. De oplossing lag in de invloed van buitenaf die nodig was. Er werd meer zuurstof toegelaten of de populatie van een bepaald diersoort werd teruggedrongen. Volgens Reinier is dit een goede metafoor voor het leven hier op aarde. We proberen vrede en perfectie na te streven, maar er is invloed van ‘buitenaf’ nodig. Jezus opende door Zijn sterven de deur, zodat meer van  ‘buiten’ naar ‘binnen’ kon stromen. Anders gezegd: dat het koninkrijk van God meer realiteit kan worden in onze wereld. Het doel van de mens is om het hier op aarde te laten bloeien, met de hulp van ‘buitenaf’.

Reinier schreef op Lazarus al eerder een essay over de kruisiging.

Tom Wright

In een interview met de Britse theoloog N.T. Wright vertelt hij over zijn visie op de kruisiging. Wright zegt dat hier de overwinning van Jezus op de dood centraal staat. Al het kwaad pakt zich samen in het lijden en sterven van Jezus aan het kruis. Het sterven is echter niet het einde: Jezus rekent af met de zonde en staat weer op. In de opstanding van Jezus komen hemel en aarde samen. Hierin redt Jezus ons van alles wat in de weg staat om te leven als een nieuwe schepping en Gods aanwezigheid te reflecteren.

Het filmpje met het interview dat tijdens deze avond was te zien, kun je hier terugkijken.

Mattias Rouw

In een briefwisseling krijgt Mattias de vraag of Jezus echt moest sterven voor ons om het weer ‘goed’ te maken met God. Mattias heeft ontdekt dat het vroegchristelijke verhaal van de kruisiging niet per se gaat over het rechtzetten van schuld tegenover God. Jezus kwam om de mens te veranderen. Hij stierf om de dood te vernietigen en nu mag de mens samenwerken met God om anderen te helpen. Jezus kwam naar de aarde om ons net als de Barmhartige Samaritaan naar de herberg – de kerk, te brengen. Hier mogen we aansterken en leren van de Heilige Geest om dat wat we ontvangen hebben uiteindelijk weer uit te delen. Mattias haalt de kerkvader Johannes Chrysotomus aan die in de 4e eeuw heeft gezegd: ‘De kerk is een ziekenhuis voor de zielen, geen rechtbank. Ze is er niet om de mens te veroordelen, maar om de ziekteverschijnselen van de zonde terug te dringen.’

Matthias schreef het boek Zonderschuld waarin hij thema’s als zonde en redding en de visie van woestijnvaders hierop bespreekt.

Frank Bosman

Het verhaal dat cultuurtheoloog en onderzoeker Frank Bosman voordraagt, gaat over de eigenaar van de winkel van Noodzakelijke Hebbedingetjes: Bo Dialo. In dit theologische sprookje kopen verschillende karakters de dingen die zouden moeten voorzien in hun nood. Hierdoor ontstaat echter een patroon dat zich steeds weer herhaalt. Het ingrijpen van een vreemdeling die niets nodig heeft, maar zich verbindt met de tekortkomingen en het lijden, verbreekt deze vicieuze cirkel. Er is weer vrijheid mogelijk.

Lydia van Maurik

Ook deze avond bracht Lydia met haar liedjes momenten van bezinning tussen de speeches.

Ze vertelt hoe een christelijk lied dat spreekt over het ‘bloed van Jezus’, ‘schoonwassen’ en ‘offers’, maar tóch een vrolijke melodie heeft, haar verwart. Een tekstgedeelte uit de Johannes Passion komt voor Lydia dichter bij het gevoel dat ze bij de kruisiging heeft:

Nu de wereld lijdt bij het lijden van Jezus,

de zon in rouw gedompeld is,

de gevel scheurt,

de rots scheurt,

de aarde beeft,

de graven zich openen,

omdat ze hun schepper koud zien worden,

wat doe jij, mijn hart?

Smelt uiteen, mijn hart,

in een stroom van tranen,

om de allerhoogste te eren

Vertel het de wereld: jouw Jezus is dood.

Anneke Doest

In de monoloog die Anneke voordraagt, is ze de moeder van Jezus: Maria. Ze vertelt hoe Maria de kruisiging van Jezus heeft meegemaakt. Ze snapt niet alles van waarom Jezus stierf, maar ze is nieuwsgierig en op zoek. Zelfs aan het kruis ziet ze nog steeds de krachtige overtuiging van Jezus in Zijn ogen. Terwijl ze terugkijkt naar de ervaringen met Jezus als kind raakt ze verwonderd. Misschien zouden deze waardevolle herinneringen aan het leven van Jezus wel een goede tegenhanger zijn voor het bloederige beeld van het kruis dat zo vaak de boventoon voert. Voor Maria viel niet alles direct op zijn plek. Als bemoediging mogen wij ook de tijd nemen om het, misschien wel nooit, te gaan begrijpen.

Rikko Voorberg

‘De kruisiging gaat over opstand’, zegt Rikko Voorberg. Het gladde kruis dat wij nu vaak in de kerken en aan kettinkjes zien, daar wordt van alles op geprojecteerd: ons lijden, onze ellende, etc. Dit heeft volgens Rikko weinig te maken met de hele kruisiging. Mensen die in de tijd van Jezus in opstand kwamen, werden gekruisigd. Het was een opstand tegen de religieuzen, de samenleving en de status quo. Een kruisiging wil de opstand stoppen en tegen de mensen zeggen: ‘Wie denk je wel dat je bent?’ Jezus daagt ons juist uit om net als Hij in opstand te komen en je ‘kruis op je te nemen’ – om een onrust stokende liefde te laten zien aan de wereld. Of met Rikko’s woorden: ‘Als je een geweldloze opstand die bij anderen geweld oproept niet met geweld beantwoordt, dan win je.’

‘Jezus is niet gestorven om Gods gedachten over ons te veranderen, maar om onze gedachten over God en onszelf te veranderen.’

7keer7 tourIn het tweede gedeelte van de avond dachten we samen na welke zin – welk uitgangspunt als het gaat om de kruisiging – het meest is blijven hangen. De volgende zinnen werden door de aanwezigen op het bierviltje geschreven en aan het eind van de avond gedeeld.

‘Er is geen schuld. In de kruisiging opent een kwetsbare God de deur tussen hemel en aarde naar een revolutionair nieuw begin.’

Jezus is niet gestorven om Gods gedachten over ons te veranderen, maar om onze gedachten over God en onszelf te veranderen.’

 ‘Het was het moment dat de hemel de aarde wakker kuste: dat we de kracht van het kruis niet in woorden kunnen vatten.’

Als het waar is, dan is het kruis opstanding en leven, hoopvoller en liefdevoller: vol toekomst. Groter en kleiner tegelijkertijd.’

Volgende week is de Lazarus Tour in Zwolle. Hier zullen o.a. Evert Jan Ouweneel, Enis Odaci, Henk Bouma nadenken over het thema: ‘Andere religies: geen vijanden, maar wat dan?’ Wil je er bij zijn? Reserveer dan snel je kaartje!