Jean Vanier overleden: zijn bijzondere pleidooi voor kwetsbaarheid en zachtmoedigheid

Afgelopen nacht overleed de Canadese filosoof Jean Vanier (90). Hij was de oprichter van L’Arche-gemeenschappen, waarin mensen met een beperking en zonder beperking samenleven. L'Arche werd bekend door priester Henri Nouwen die er zijn laatste levensjaren doorbracht.

Jean Vanier overleden: zijn bijzondere pleidooi voor kwetsbaarheid en zachtmoedigheid

De Canadese filosoof Jean Vanier laat een bijzondere erfenis achter: L’Arche -leefgemeenschappen. In 1964 besloot Vanier om twee verstandelijk beperkte mannen in huis te nemen: ‘omdat hij Jezus wilde volgen’. Vanier ontdekte daardoor dat ‘de mensen die door de maatschappij als zwakst worden beschouwd juist de ‘sterken’ stimuleren om hun eigen kwetsbaarheid te ontdekken en te omarmen’. 

Wereldwijde organisatie

Vaniers beslissing bleek het begin van een wereldwijde organisatie van woongroepen voor mensen met een verstandelijke beperking. Inmiddels zijn er 154 L’Arche woongroepen en 21 projecten in 38 landen, waaronder ook een leefgemeenschap in Gouda en Bloemendaal. Voor zijn levenswerk kreeg hij de prestigieuze Templeton Prize, een reli-Nobelprijs waaraan een bedrag van 1,7 miljoen dollar is verbonden voor het ‘erkennen van de spirituele dimensie van het leven’, aldus de organisatie. 

(tekst gaat verder onder het filmpje) 

 

L’Arche werd heel bekend doordat schrijver, priester en hoogleraar Henri Nouwen er de laatste jaren van zijn leven doorbracht. Nouwen vond geborgenheid in het samenleven met mensen met een beperking bij L’Arche, iets waar hij zijn hele leven al naar op zoek was. Hij zegt daarover: ‘Als ze hun liefde voor je uiten, dan komt het van God. Niet omdat je iets hebt bereikt. Deze gebroken, gewonde en pretentieloze mensen hebben me gedwongen om mijn ego – de persoon die dingen doet, dingen laat zien, dingen bewijst en dingen bouwt – achter me te laten. Ze wezen mij op mijn diepste zelf, daar waar ik kwetsbaar ben, open om te ontvangen en liefde kan geven ongeacht mijn prestaties.’
In 2018 verscheen Summer in the Forresteen docu-film over Jean Vanier en de gemeenschappen in Trosly en Bethlehem.  

Tegencultuur van zachtmoedigheid

Vanier schreef samen met de Amerikaanse theoloog Stanley Hauerwas het boek Zalig zijn de zachtmoedigen. Daarin wordt gepleit voor een radicale tegencultuur van zachtmoedigheid, vertrouwen, vrede en geduld. Want juist in een wereld van kwetsbaarheid wil God wonen, zo luidt hun boodschap. 

SUMMER IN THE FOREST (2017) OFFICIAL TRAILER